گروه صنعت‌ومعدن: با تلاش محققان دانشگاهي روبات كمك جراح با قابليت كاربرد اختصاصي در لاپاراسكوپي در كشور طراحي و ساخته شد. دكتر فرزام فرهمند استاد دانشكده مهندسي مكانيك دانشگاه صنعتي شريف و مبتكر روبات هوشمند كمك جراحي لاپاراسكوپي گفت: وظيفه‌ اين روبات نگه‌داشتن دوربين لاپاراسكوپ و قرار دادن آن در موقعيت‌هاي مناسب است تا ديد خوبي براي جراح فراهم كند.وي با اشاره به اين كه اين طرح با حمايت سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران (ايدرو) انجام شده است، تصريح كرد: هزينه‌ ساخت روبات نيز در مرحله‌ نمونه‌سازي آزمايشگاهي حدود 40 ميليون تومان و در مرحله توليد نيمه‌صنعتي حدود 120 ميليون تومان است.
فرهمند در رابطه با آزمايش‌هاي انجام شده با اين روبات گفت: نمونه‌ آزمايشگاهي روبات هوشمند در اتاق جراحي در بيمارستان امام خميني (ره) مورد آزمايش قرار گرفته است که در نهايت اصلاحاتي در شكل، وزن و اندازه‌ آن انجام شد.
وي گفت: استفاده‌كنندگان از روبات كمك جراح لاپاراسكوپي معتقدند كه اين روبات سرعت جراحي را افزايش و زمان آن را به ميزان قابل توجهي كاهش مي‌دهد. فرهمند درباره‌ امكان توليد انبوه اين روبات اظهار كرد: توليد انبوه این روبات بستگي به بازخورد دريافتي از بازار خواهد داشت. در حال حاضر شش نمونه در حال ساخت داريم و اميدواريم اين روبات به مرحله توليد صنعتي برسد، اما در آن مرحله هم توليد به صورت سفارشي خواهد بود.
وي در مقايسه اين روبات با نمونه‌هاي خارجي مشابه گفت: مشابه اين دستگاه در داخل وجود ندارد، اما در خارج از كشور دو روبات مشابه وجود دارد كه در جراحي لاپاراسكوپي مورد استفاده وسيع قرار مي‌گيرند و نقش موثري در فرآيند جراحي ايفا مي‌كنند، ولي قيمت آن‌ها حدود 100 هزار دلار است كه به هيچ عنوان با قيمت مشابه داخلي قابل مقايسه نيست.
وي افزود: توانايي‌هاي نمونه داخلي و خارجي كاملا مشابه است، ولي كنترل هوشمندي كه در نمونه‌ داخلي وجود دارد موجب برتري آن نسبت به نمونه‌ خارجي شده است.
مبدع روبات كمك جراح لاپاراسكوپي اظهار كرد: براي اين محصول پيش‌بيني صادرات هم شده، اما در مرحله‌ اول بازار داخلي مطرح است و بعد از تامين نياز داخلي، به صادرات فكر خواهيم كرد.
وي درباره شيوه كار كردن با اين روبات گفت: كار كردن با روبات كمك جراح لاپاراسكوپي بسيار راحت است؛ به‌طوری كه كساني كه دوره‌هاي فوق‌تخصصي لاپاراسكوپي را مي‌گذرانند، مي‌توانند خيلي سريع با نحوه كار اين روبات آشنا شوند و كار با آن را بياموزند؛ البته مراحل طراحي و ساخت اين روبات تجربيات جالبي را در بردارد كه در مراكز دانشگاهي فني مهندسي قابل ارائه است.
طراح روبات دستيار جراحي با عملکرد هوشمند نيز گفت: اين روبات با همکاري پژوهشگران گروه بيومکانيک دانشگاه صنعتي شريف، گروه جراحي دانشگاه علوم پزشکي تهران و مرکز تحقيقات علوم تکنولوژي در پزشکي و با حمايت سازمان گسترش و نوسازي صنايع ساخته شده است.
علي‌رضا ميرباقري افزود: نمونه اول روبات دستيار جراحي در سال 1385 ساخته شد و بيش از 30 عمل جراحي را با موفقيت انجام داد.
اين دانشجوي دکتراي مهندسي مکانيک دانشگاه صنعتي شريف با تاکيد بر اينکه روبات جديد از قابليت‌هاي خاص و پيشرفته‌اي برخوردار است، افزود: حجم پايه اين روبات کوچک‌تر و 4/1 نمونه قبلي، سرعت راه‌اندازي آن پنج برابر سريع‌تر و از قابليت عملکرد هوشمندی برخوردار است.
ميرباقري خاطرنشان کرد: عملکرد هوشمند اين روبات قابليت خاصي به آن افزوده، به اين ترتيب که روبات ابزار جراح را رهگيري کرده و لاپاراسکوپ را به‌طور خودکار به هر سمتي که ابزار جراح حرکت مي‌کند، مي‌برد.
وي افزود: بدين ترتيب اين روبات همانند چشم انسان عمل کرده و به صورت هوشمند جراح را ياري مي‌کند.
جراحي لاپاراسكوپي يكي از مصاديق جراحي با حداقل آسيب است كه در حفره شكمي انجام مي‌شود.
در اين روش به منظور دسترسي به ناحيه مورد نظر براي عمل جراحي در داخل شكم، از دو يا سه شكاف كوچك ابزارهاي جراحي و از شكاف ديگر دوربين يا لاپاراسكوپ وارد بدن شده و از طريق تصوير ايجاد شده، عمل جراحي انجام مي‌شود.
منبع : روزنامه گسترش صنعت